• tammieschoots

Tammies week: De toeslagenaffaire legt bloot hoe anti-democratisch Mark Rutte is

Updated: Jan 18

Het leek een week van opluchting, de toeslagenaffaire leidde ertoe dat Lodewijk Asscher opstapte en het kabinet viel. Eindelijk gerechtigheid. Maar niets is minder waar. Een goed functionerende democratie is nog lang niet nabij. De situatie heeft ons inzicht gegeven in de gevaarlijke antidemocratische spelletjes die Mark Rutte speelt. Waar Asscher door het slijk ging voor het drama wat hij de toeslagenouders aandeed, kwam de minister president niet verder dan de affaire als ‘systeemfout’ afdoen. Rutte ontkent dus dat de situatie het resultaat is van jarenlang bewust beleid waarin bepaalde groepen benadeeld zijn. Dit slaat het open debat dood. Voor een systeemfoutje hoef je niet kritisch naar binnen te kijken, met het gereedschapskistje in de hand fix je het wel. Rutte verschuilt zich dus achter pragmatisme, waardoor een publieke evaluatie van zijn handelen en de agenda van de VVD uit blijft. Deze reflectie is juist een democratisch vereiste, we moeten toch weten waarop we stemmen?


Consensus versus conflict

De woordspelletjes van Mark Rutte passen in een traditie van post-politiek, een manier van politiek bedrijven waar schijnovereenstemming de boventoon voert en de open discussie wegblijft. Laat mij dit verduidelijken aan de hand van een vergelijking. Er staat een vervallen muurtje. Iedereen is het er mee eens dat die geschilderd moet worden en het is de taak van de politiek om te besluiten hoe dat moet gebeuren. Waar de PvdA voor rood kiest en FvD donkerbruin, roept de VVD luid dat zij het muurtje een nieuw likje verf willen geven. Daar kan niemand het mee oneens zijn, want die partij presenteert hun oplossing als de pragmatisch juiste. Dit is natuurlijk niet zo; in werkelijkheid geven ze het muurtje wel een kleur en doen ze alsof hun manier de enige objectieve keuze zou zijn geweest.


Dit verdrukt de gezonde discussie in een democratie. Conflict is van vitaal belang omdat het politieke debat gaat over hoe we maatschappelijke problemen gaan oplossen. Partijen presenteren hun visie, inherent daaraan is dat sommige groepen er altijd beter vanaf zullen komen dan anderen. Als je immers meer geld gooit naar voordeeltjes voor bedrijven, zal er minder voor onderwijs overblijven. Wat post-politieke politici zo gevaarlijk maakt, is dat ze hun boodschap als oplossing presenteren in plaats van één oplossing en we dus gaan denken dat er maar één juiste beslissing is. Democratie is een krachtenspel waarin steeds een andere partij weer als winnaar uit de bus komt. Verschillende partijen vertegenwoordigen verschillende groepen in de samenleving, als één partij constant wint door trucjes zullen bepaalde groepen onevenredig voorgetrokken worden.


Gevaar

Post-politiek wordt duidelijk in hoe Lodewijk Asscher en Mark Rutte op de toeslagenaffaire reageerde en het verschil daartussen. Die eerste ging open het publieke debat in en erkende dat hij verkeerde beslissingen heeft gemaakt: ‘Ik accepteer het als mensen kritiek hebben op wat ik gedaan heb als minister’. Dat staat in schril contrast met de reactie van Mark Rutte. Hij deed het probleem simpelweg af als een foutje van het systeem. Hij ontkent daarmee dat dit een resultaat was van beleid, zijn beleid. De Belastingdienst jaagde actief op arme mensen, in het bijzonder met een bi-culturele achtergrond, en was coulant wanneer het de rijken betrof.


Rutte komt constant met deze schandalen weg omdat hij doet alsof hij ‘pragmatisch’ handelt. Verstopt achter een sluier van objectiviteit wint hij verkiezing na verkiezing en verandert Nederland langzaam in een luilekkerland voor de rijken. Het is namelijk geen geheim dat de conservatieve liberalen al jaren jagen op armeren terwijl de rijken schaterend wegkomen. Uit het Global Wealth Databook 2019 blijkt dat ons kikkerlandje de meest ongelijke kapitaalverdeling in heel Europa heeft, dat komt door VVD-beleid. Die divisie ontstaat als de politieke partij voor miljonairs keer op keer wint en wij dat laten gebeuren, want tja, Mark Rutte maakt altijd de ‘juiste’ beslissing.



De post-politieke spelletjes van Mark Rutte zijn een gevaar voor het publieke debat, hetgeen wat onze democratie levend houdt. Hij verbloemt dat de VVD snoeihard beleid voert tegen iedereen die niet ver boven modaal verdient. Een stem op die partij is een stem tegen arme mensen. Het is niet gek dat de Belastingdienst juist onder Rutte een heksenjacht tegen hen begon. VVD. De partij voor de rijken.

963 views

Recent Posts

See All